พืชสมุนไพร สรรพคุณเน้นๆ 5 ชนิด ต้องมีติดบ้าน

พืชสมุนไพร สามารถช่วยบรรเทาอาการเล็ก ๆ น้อย ๆ อย่างปวดศีรษะ ปวดท้อง เจ็บคอ ไอ น้ำร้อนลวก ท้องเสียท้องอืด หลายคนมักจะเลือกใช้ยาแผนปัจจุบัน โดยคิดว่าเป็นวิธีที่รวดเร็วทันใจดี แต่ลืมนึกถึง พืชสมุนไพร ที่อยู่ตามรอบๆบ้านเรา ว่าสามารถรักษาอาการเหล่านี้ได้ พืชผักสมุนไพร บางชนิดยังสามารถรักษาโรคร้ายแรงได้อย่าง โรคเบาหวาน โรคความดันโลหิตสูง โรคหัวใจ ต่างๆได้ด้วย 

ยิ่งในปัจจุบันท่ามกลางความกังวลกับโรคโควิด-19 ที่กำลังแพร่ระบาดอย่างต่อเนื่อง นอกจากการติดตามข่าวสารจากกระทรวงสาธารณสุขและการดูแลตัวเองด้านสุขอนามัยแล้ว เราขอแนะนำมีวิธีรับประทานอาหารที่มีประโยชน์โดยเลือกอาหารที่มีส่วนประกอบจาก พืชสมุนไพร ที่หาได้จากท้องตลาด ไม่ต้องกักตุน ไม่ต้องรอสั่งพรีออเดอร์ แถมยังเลือกจับคู่ประกอบอาหารได้ไม่เบื่อในทุกๆวันอีกด้วย มาดูกันว่ามี พืชสมุนไพรมีประโยชน์ อะไรบ้าง มาแนะนำเพื่อนๆ ดังนี้

ลักษณะทั่วไปและการขยายพันธุ์ของ พืชสมุนไพร แต่ละชนิด

ฟ้าทะลายโจร

ฟ้าทะลายโจร

ถือว่าเป็น พืชสมุนไพร ที่มีราคาค่อนข้างสูงในตอนนี้ ได้รับความนิยมอย่างมากเป็นสมุนไพรไทยที่ได้รับการบรรจุในบัญชียาหลักแห่งชาติ นำมาใช้อย่างแพร่หลาย นับว่าเป็น สมุนไพรทางเลือก ฟ้าทะลายโจร เป็นสมุนไพรที่มีฤทธิ์เย็น ช่วยปรับลดความร้อนในร่างกาย เมื่อมีอาการไข้หวัด ไอ และเจ็บคอ เพื่อรักษาความสมดุลในร่างกาย คนไทยจึงนิยมใช้ประโยชน์ของฟ้าทะลายโจรในการรักษาไข้หวัดและเป็นทางเลือกในการรักษาโรคโควิด-19  

สรรพคุณของฟ้าทะลายโจร  

  • แก้อาการหวัด ปวดหัว ตัวร้อน ให้ทุเลาลง
  • บรรเทาอาการอักเสบ เช่น หลอดลมอักเสบ คออักเสบ และต่อมทอนซิลอักเสบ
  • ช่วยขับเสมหะ แก้ไอ แก้เจ็บคอ
  • รักษาอาการปวดท้องจากท้องเสีย หรือบิดมีไข้
  • ลดการเจริญเติบโตของเชื้อโรค
  • ช่วยทำให้เจริญอาหาร

ลักษณะทั่วไปฟ้าทะลายโจร 

ฟ้าทะลายโจรเป็นไม้พุ่มเตี้ยสูง แตกกิ่งก้านสาขา ทั้งต้นมีรสขมมาก ตัวใบยาวรีปลายใบเรียวแหลม ขอบใบมีรอยหยักเล็กน้อย ก้านใบสั้น ดอกออกจากซอกใบหรือที่ปลายกิ่ง กลีบเลี้ยงมีสีเขียว 

การขยายพันธุ์ฟ้าทะลายโจร

เป็นพืชล้มลุก เป็นพืชที่เติบโตได้ดีในทุกสภาพดิน ชอบดินร่วน ดินมีการ ขยายพันธุ์ ฟ้าทะลายโจรนิยม ขยายพันธุ์ด้วยการเพาะเมล็ด เมล็ดที่ใช้ควรเป็นเมล็ด

ขมิ้นชัน

ขมิ้นชัน 

ถือว่าเป็น พืชสมุนไพร จำนวนพืชล้มลุกที่จัดอยู่ในตระกูลขิง มีเหง้าอยู่ใต้ดิน เนื้อในของเหง้าจะเป็นสีเหลือง มีกลิ่นหอม มีสีเหลืองเข้ม นับว่าเป็นสมุนไพรที่อยู่คู่ครัวคนไทย รู้จักกันดี อุดมไปด้วยวิตามินและแร่ธาตุหลายชนิด นิยมนำมาทำอาหารเนื่องจากมีสีสันสวยงามและมีกลิ่นหอมเครื่องเทศ

สรรพคุณของขมิ้นชัน

  1. รักษาแผลในกระเพาะอาหาร ขมิ้นชันมีฤทธิ์ในการรักษาอาการอักเสบ จึงสามารถช่วยรักษาแผลในกระเพาะอาหารให้หายเร็วขึ้น นอกจากนี้หากหั่นขมิ้นชันผสมกับน้ำผึ้ง จะช่วยบรรเทาอาการท้องอืด ท้องเฟ้อ และจุกเสียดแน่น มีทั้งในรูปแบบอาหารและรูปแบบยา
  2. แก้อาการท้องร่วง หากเกิดอาการท้องร่วง สามารถหาขมิ้นชันในครัวมาใช้เป็นยาได้ โดยนำมาล้างให้สะอาด ปอกเปลือกและหั่นเป็นชิ้นเล็กๆ นำไปตำพร้อมผสมน้ำเปล่า หลังจากนั้นคั้นเฉพาะน้ำให้ได้สัก 1 ถ้วยตวง แบ่งกินคราวละ 2 ช้อนโต๊ะ จะช่วยสร้างสมดุลให้ระบบขับถ่ายและระบบย่อยอาหาร
  3. ชะลอการแก่ก่อนวัย เนื่องจากขมิ้นชันออกฤทธิ์ต้านอนุมูลอิสระ จึงถูกนำมาสกัดเป็นยาเสริมอาหารที่ใช้บำรุงร่างกาย ป้องกันโรค ป้องกันการเสื่อมโทรมของเซลล์ และป้องกันร่างกายไม่ให้เสื่อมไปตามวัย ถือเป็นสรรพคุณด้านความงามที่น่าจะถูกใจใครหลายคน

ลักษณะทั่วไปขมิ้นชัน

ขมิ้นชันเป็นพืชล้มลุก ลําต้นใต้ดินหรือมักเรียกว่า หัว ด้านข้างของเหง้าหลักแตกแขนง แต่ละแขนงมักแตกย่อยต่อไปได้อีก บางครั้งเรียกเหง้าแขนงว่า แง่ง เนื้อเหง้าสีส้ม และมีกลิ่นเฉพาะ ลําต้นเหนือดิน เป็นลําต้นเทียมที่มีกาบใบเรียงซ้อนอัดแน่นสูง

ขยายพันธุ์ขมิ้นชัน

ขมิ้นชันชอบแสงแดดจัดและมีความชื้นสูง ชอบดินร่วนซุย มีการระบายน้ำดี ไม่ชอบน้ำขัง วิธีปลูกใช้เหง้าหรือหัวอายุ10-12เดือนทำพันธุ์ ควรรดน้ำทุกวัน หลังจากนั้นเมื่อขมิ้นมีอายุได้ 9-10 เดือนจึงจะสามารถเก็บเกี่ยวได้

ตะไคร้

ตะไคร้ 

เป็นทั้ง พืชสมุนไพร และ พืชผักสวนครัว สารพัดประโยชน์ที่ปลูกกันทุกครัวเรือน นอกจากใช้เป็นวัตถุดิบประกอบอาหาร ส่วนใหญ่มักจะเห็นในเมนูต้มยำ ยังสามารถนำตะไคร้มาสกัดกลั่นกลิ่นใช้เป็นน้ำมันหอมระเหย และตะไคร้หอมป้องกันยุงได้ดีอีกด้วย 

สรรพคุณของตะไคร้

  • รากตะไคร้ บำรุงธาตุ ขับปัสสาวะ แก้ขัดเบา แก้นิ่ว แก้ปวดกระเพาะ รวมถึงรักษากลากเกลื้อนได้อีกด้วย
  • ลำต้นตะไคร้ นำมาใช้แก้ปวด จากการปวดข้อและฟกช้ำ แก้โรคทางเดินปัสสาวะ แก้ประจำเดือนมาไม่ปกติ รวมถึงช่วยให้เจริญอาหาร แก้ท้องเสีย แก้ท้องอืด แก้จุกเสียด แน่นท้อง ขับลมในลำไส้ วิธีใช้คือรับประทานสด หรือผึ่งแห้งแล้วนำมาใช้ต้มดื่ม
  • ใบตะไคร้ ช่วยลดความดันโลหิตสูง นำมาใช้สกัดทำน้ำมันหอมระเหย

ลักษณะทั่วไปตะไคร้

ตะไคร้เป็นพืชล้มลุก ตระกูลเดียวกับหญ้า มักมีอายุมากกว่า 1 ปี แต่ขึ้นอยู่กับปัจจัยทางสภาพแวดล้อม ลำต้นตะไคร้มีเหง้าใต้ดิน ลำต้นมีลักษณะตั้งตรง ส่วนของลำต้นที่เรามองเห็นจะเป็นส่วนของกาบใบที่ออกเรียงช้อนกันแน่น โคนต้นมีลักษณะกาบใบหุ้มหนา ผิวเรียบ และมีขนอ่อนปกคลุม ส่วนโคนมีรูปร่างอ้วน มีสีม่วงอ่อนเล็กน้อย

การขยายพันธุ์ตะไคร้

ตะไคร้สามารถขยายพันธุ์ได้ด้วย การปักชำต้นเหง้า โดยตัดใบออกให้เหลือตอนโคนประมาณหนึ่งคืบ นำมาปักชำไว้สักหนึ่งสัปดาห์ก็จะมีรากงอกออกมา

ใบบัวบก

ใบบัวบก

นับว่าเป็น พืชสมุนไพร ที่มีประโยชน์มากต่อสุขภาพร่างกายของเรา ไม่เพียงแต่ช่วยในเรื่องของแก้ช้ำในเท่านั้น ยังช่วยชะลอความแก่ นอกจากใบบัวบกจะช่วยแก้อาการฟกช้ำดำเขียว ลดอาการอักเสบของผิวหนังแล้ว ยังมีวิตามินอี ช่วยบำรุงสายตา ช่วยอาการร้อนในกระหายน้ำ เป็นไม้ล้มลุก ซึ่งเป็น พืชใบเลี้ยงเดี่ยว โดยมีลักษณะใบคล้ายกับใบบัว

สรรพคุณของใบบัวบก

  • ใบ รสขมเย็น เป็นยาดับร้อน ลดอาการอักเสบบวม แก้ปวดท้อง แก้ดีซ่าน แก้บิด ใบสดต้มกับน้ำซาวข้าวดื่มแก้นิ่วในระบบทางเดินปัสสาวะ
  • ต้น เป็นยำบำรุงกำลัง บำรุงหัวใจ แก้อ่อนเพลีย เมื่อยล้า รักษาแผลไฟไหม้ น้ำร้อนลวก หรือมีการชอกช้ำจากการกระแทก แก้พิษงูกัด ปวดศีรษะข้างเดียว ขับปัสสาวะ แก้เจ็บคอ เป็นยาห้ามเลือด รักษาแผลสด แก้โรคผิวหนัง ลดความดัน แก้ช้ำใน
  • เมล็ด รสขมเย็น แก้บิด แก้ไข้ แก้ปวดศีรษะ

ลักษณะทั่วไปบัวบก

บัวบกเป็นพืชล้มลุก มีลำต้นเป็นไหล เลื้อยไปตามพื้นดินหรืออยู่ด้านล่างหน้าผิวดิน ไหลมีลักษณะทรงกลม ไหลอ่อนมีสีขาว ไหลแก่มีสีน้ำตาล ไหลมีลักษณะเป็นข้อปล้อง บริเวณข้อเป็นจุดแทงออกของก้านใบ ส่วนด้านล่างของข้อมีรากแขนงแทงลึกลงดิน และแต่ละข้อแตกแขนงแยกไหลไปเรื่อยๆ ทำให้ต้นบัวบกขึ้นปกคลุมพื้นที่โดยรอบได้อย่างหนาทึบ

การขยายพันธุ์บัวบก

การปลูกบัวบกแต่เดิมใช้วิธีปลูกด้วยเมล็ด โดยนำมาเพาะในกระบะ เมื่อต้นกล้าแข็งแรง จึงย้ายกล้าลงปลูกในแปลง ต่อมาได้พัฒนาเป็นการปลูกให้มีความรวดเร็วยิ่งขึ้น ลำต้นของบัวบกที่แตกจากต้นแม่ ซึ่งจะทำการขุดไหลหรือลำต้นนั้นให้ติดดิน จากนั้นนำดินมาพอกที่รากให้เป็นก้อนแล้วเก็บพักไว้ในที่ร่ม แล้วพรมน้ำเล็กน้อย จึงเก็บไว้ประมาณ 1-2 วัน ก็สามารถจะนำแขนงนั้นไปปลูกได้เลย

ไพล

ไพล

ถือว่าเป็น พืชสมุนไพร เป็นพืชชนิดเดียวกับขิง เป็นพืชลงหัว มีเหง้า และเนื้อในสีเหลือง มีกลิ่นหอมใบเรียวยาวปลายแหลมดอกออกรวมกันเป็นช่ออยู่บนก้านช่อดอก ส่วนใหญ่จะเก็บเหง้าแก่จัดมาทำเป็นยา เหง้ามีรสฝาด ขื่น เอียน ร้อนซ่า มีกลิ่นเฉพาะ เหง้าไพลแก่สด และแห้ง  มีรสเผ็ดเล็กน้อย

สรรพคุณของไพล

แก้ท้องขึ้น ท้องอืดท้องเฟ้อ ขับลม ใช้เหง้าไพลแห้งบดเป็นผง รับประทานครั้งละ ½ ถึง 1 ช้อนชา ชงน้ำร้อน ผสมเกลือเล็กน้อย ดื่ม รักษาอาการเคล็ดขัดยอก ฟกช้ำบวม ข้อเท้าแพลง ใช้หัวไพลฝนทาแก้ฟกบวม เคล็ด ขัด ยอกใช้เหง้าไพล ประมาณ 1 เหง้า ตำแล้วคั้นเอาน้ำทาถูนวดบริเวณที่มีอาการ หรือตำให้ละเอียด ผสมเกลือเล็กน้อยคลุกเคล้า แล้วนำมาห่อเป็นลูกประคบ อังไอน้ำให้ความร้อน ประคบบริเวณปวดเมื่อยและบวมฟกช้ำ เช้าจนเย็น หรือจนกว่าจะหาย

ลักษณะทั่วไปไพล

ไพลเป็นไม้ล้มลุก เหง้าอวบหนาผิวนอกสีน้ำตาลอ่อน เนื้อในสีเหลืองอมสีส้ม มีกลิ่นเฉพาะ กาบใบเรียงสลับโอบกันแน่น

การขยายพันธุ์ไพล

ไพลสามารถขยายพันธุ์โดยใช้เมล็ด หรือแง่งหรือเหง้าซึ่งเป็นส่วนของลำต้นที่อยู่ใต้ดินนำไปปลูก การปลูกไพลชอบดินร่วนซุย ไม่ชอบน้ำขังหรือดินที่มีการระบายน้ำไม่ดีเนื่องจากจะเน่าเสียโดยเฉพาะดินที่มีสภาพเป็นกรด เมื่อมีฝนซุกหรือความชื้นในดินสูง จะทำให้เกิดโรคแง่งเน่า สามารถปลูกกลางแจ้ง ส่วนใหญ่จะเก็บเหง้าแก่เมื่ออายุ 2-3 ปี หลังปลูก

พืชสมุนไพร คือ พืชพื้นบ้านใกล้ตัว เกิดจากภูมิปัญญาการรักษาโรคจากธรรมชาติ ภูมิปัญญาด้านการแพทย์ สมุนไพรไทย พืชผักสมุนไพรพื้นบ้าน มีสรรพคุณ ประโยชน์และโทษ ควรใช้อย่างถูกวิธี วิธีปลูกพืชสมุนไพร ขึ้นอยู่กับแต่ละชนิด ซึ่งมีทั้งที่เกิดขึ้นเองตามธรรมชาติและเกิดจากการตัดแต่งพันธุกรรม 

ส่วนวิธีดูแลพืชสมุนไพร ดูแลง่าย ไม่ยาก แต่ก็ขึ้นกับชนิดของพันธุ์ไม้นั้นๆเป็นหลัก จะเห็นได้ว่า พืชสมุนไพร อยู่ใกล้ตัวเรามาก แถมมีประโยชน์มากมาย แต่ควรคำนึงไว้ด้วยว่า สมุนไพรรักษาโรค ได้ต้องขึ้นอยู่กับ วิธีการใช้สมุนไพร ตามตำรับยาด้วยและที่สำคัญคือ สมุนไพรบางชนิด อาจจะไม่เหมาะกับคนที่ป่วยบางรายหรือสตรีมีครรภ์ ดังนั้น ควรศึกษาหาข้อมูลและข้อควรระวังทุกครั้งก่อนจะใช้สมุนไพรจะดีที่สุดค่ะ เป็นอย่างไรกันบ้างคะ สำหรับ พืชสมุนไพร  สร้างภูมิคุ้มกัน ต้านโควิด-19 ที่เราเลือกมาให้ทุกๆคน เพื่อนๆลองเลือกสมุนไพรที่หาได้ง่ายมาปลูกที่บ้านกันได้นะคะ เพราะช่วงนี้ สมุนไพรมีราคาสูง และขาดตลาด

ขอบคุณภาพจาก

https://www.chula.ac.th/highlight

https://medthai.com

https://th.wikipedia.org

https://amprohealth.com